eduskrypt.pl - platforma nominowana do WORLD SUMMIT AWARD 2007

Zapraszamy do Albanii

ZAPRASZAMY DO ALBANII - Astrit Beqiraj (tekst oryginalny)

O AUTORZE: Astrit Beqiraj- znany dziennikarz Radia Tirana, tłumacz literatury polskiej na język albański, między innymi takich pisarzy jak Ryszard Kapuściński i Andrzej Stasiuk.

Albania liczy 3,2 miliona mieszkańców i położona jest w Europie Południowo- Wschodniej, na półwyspie bałkańskim. Graniczy z Grecją, Macedonią, Czarnogórą, a morzem z Włochami. Całkowita powierzchnia kraju to 28.748 km2. W dawnych czasach była nazywana Iliria, sami zaś Albańczycy nazywają ją Shqiperia (od słowa shqipe- kraj orłów).

Krajobraz Albania jest zdominowany przez góry i wzniesienia, które stanowią 70% całej powierzchni. Kraj jest podzielony na dwie części a naturalną granicą jest rzeka Shkumbin. Na północ od rzeki znajduje się tak zwana Gegeria, po przeciwnej stronie Toskeria. Zarówno pierwsza, jak i druga część ma swoisty dialekt. Język literacki powstał na podstawie dialektu południowego, znaczy dialektu toskijskiego.

Język albański należy co prawda do wielkiej rodziny języków indoeuropejskich, jednakże stanowi całkowicie odrębne odgałęzienie tak, jak ormiański czy grecki. Posiada 36 liter i zapisywany jest w alfabecie łacińskim. Charakteryzuje się dużą liczba zapożyczeń z tureckiego, starogreckiego, języków łacińskich i neołacińskich a także z języków słowiańskich. Niezwykle ciekawy jest fakt, iż w języku normatywnym nie ma bezokolicznika. Umownie funkcje bezokolicznika spełnia pierwsza osoba czasu teraźniejszego. Badaniem języka albańskiego zajmował się między innymi Polak- profesor Uniwersytetu im. Adama Mickiewicza w Poznaniu Cimochowski. Warto w tym miejscu przytoczyć niektóre formy grzecznościowe: Miredita! [Dzień dobry!], Faleminderit! [Dziękuję!], Ju lutem! [Proszę!].

Prawie milion Albańczyków żyje za granicą, co stanowi jedno z głównych źródeł utrzymania rodzin w kraju. Przelewy emigrantów albańskich do kraju szacuje się na 600-700 milionów dolarów amerykańskich rocznie. Najwięcej Albańczyków przebywa w Grecji (około 600tysiecy), drugim krajem są Włochy (około 200 tysięcy).

Na ogół Albańczycy znają dobrze język włoski, na południu zaś język grecki, starsi znają dobrze język rosyjski. Polacy są mile widziani w Albanii i przede wszystkim kojarzeni są z papieżem Janem Pawłem II, „Solidarnością” i piłką nożną.

Albańczycy należą do najstarszych ludów europejskich. Homer wspomina w „Iliadzie” iliryjskie plemię Kardanów, praprzodków dzisiejszych Albańczyków. Antyczne miasto Butrint, według archeologów i historyków założył Eneasz, który to po opuszczeniu Butrintu założył Rzym. W czasach średniowiecznych i później Albania była pod osmańską okupacją, w sumie aż 450 lat. Niezawisłość dopiero odzyskała w 1912 roku. Jednakże w kwietniu 1939 roku została zajęta przez Włochy, a 3 lata później przez Niemcy. Wyzwolenie Albania zdobyła 29.11. 1944 roku, ale bez pomocy Armii Czerwonej. Po wyzwoleniu władze przejęła Partia Komunistyczna Enwera Hoży, który twarda ręką rządził do 1985 roku. Za jego rządów Albania była zupełnie odcięta od świata.

Zaraz po zakończeniu II wojny światowej Albania miała dobre stosunki z ówczesną Jugosławią, po zerwaniu z nią nastąpiła era miłości z dawnym Związkiem Radzieckim. W 1961 roku przestała istnieć przyjaźń ze Związkiem Radzieckim, a rozpoczęła się z Chinami. Po podjęciu przez Chiny kursu reform wolnorynkowych, Albania została osamotniona w głębokiej drażliwej biedzie. Przełom ustrojowy nastąpił pod koniec 1990 roku.


Albania jest powszechnie uważana za kraj czysto muzułmański, co według Albańczyków mija się z prawdą. Według spisu ludności z roku 1928 muzułmanie stanowili ponad 60% ogółu mieszkańców, wyznawcy prawosławia 25% a katolicy 12 %. Dziennikarze miejscowi twierdza, że według nieujawnionych ankiet w Albanii w chwili obecnej nie ma więcej niż 30% wyznawców Islamu, a liczba pozostałych dwóch wyznań pozostaje niezmienna. Wśród Albańczyków jest sporo osób niewierzących i oni zapewne stanowią obecnie większość, bowiem od 1967 roku do 1990 roku obowiązywał w kraju zakaz religii. Predominacja Islamu jednak rzuca się w oczy po liczbie obiektów kultu. Najwięcej obiektów kultu powstały po przemianach ustrojowych, w większości za pieniądze pochodzące z Arabii Saudyjskiej. Warto w tym miejscu podkreślić, że te trzy wyznania, jak na razie żyją w Albanii w pełnej harmonii. Święto jednej wiary jest zazwyczaj świętem i dla pozostałych, wiele jest też rodzin religijnie i wyznaniowo mieszanych.

Stolicą kraju jest Tirana, licząca 700 tysięcy mieszkańców. Tirana leży u stóp góry Dajti (1621 m npm) i jest otoczona kurortem gajów oliwnych. Słynie z dużej liczby urządzonych po europejsku restauracji. Tradycyjna kuchnia albańska jest podobna do kuchni tureckiej. W najbliższej okolicy Tirany znajdują się dwa przepiękne zamki: 8 km na południe- Petrela i 12 km na południowy-wschód – Preza.

W całej swojej zachodniej części Albania jest obmywana morzem Adriatyckim i Jońskim, stykają się one w Zatoce Vlora. Długości wybrzeża wynosi 340 km. Plaże są piaszczyste i kamieniste. Plaże piaszczyste ciągną się w prostej linii od Velipoje w okręgu Shkoder, poprzez Shengjin, Patok, Durres, Karpę, Divjake, Seman aż do Vlore. Największa plaża piaszczysta znajduje się w porcie Durres, położonego trzydzieści kilometrów od Tirany. Natomiast najczystsza i najpiękniejsza plaża jest w Veliopoje. Za Vlorą zaczynają się plaże kamieniste, a najpiękniejsza z nich to Dhermi z kryształowo-czysta wodą. Sami zaś Albańczycy lubią najczęściej wypoczywać w Durres oraz w Sarandę, położonej vis a vis greckiej wyspy Korfu.

W Albanii bywa przeciętnie 285 dni słonecznych, temperatura wody latem wynosi ponad 250 C a sezon kąpielowy trwa od początku czerwca do końca września. Wzdłuż wybrzeża znajduje się sieć hotelowa, która najlepiej zorganizowana jest w okolicach Durres. Średnia cena noclegu w nadmorskim hotelu wynosi 30 Euro, w kwaterach prywatnych cena jest dwa razy niższa, z tym, że warunki pozostawiają wiele do życzenia.

Największą atrakcją turystyczna w Albanii jest miasto Kruje (położone 30 km od Tirany), ze średniowiecznymi ruinami zamku Bohatera Narodowego Gjergja Kastrioti SKANDERBEGA (1417-1468). Jeszcze jednym walorem tego urokliwego miasteczka jest stary rynek, na którym można zobaczyć i kupić wiele zabytkowych przedmiotów (tzw ”staroci”).

Warto także odwiedzić wspominane już Durres z rzymskim amfiteatrem, 2400 letnie miasto Berat (80 km na południe od Tirany) z muzeum ikon Onufriego oraz z licznymi kościołkami i kaplicami z różnych okresów. 180 kilometrów od Tirany, w południowej części kraju położone jest miejscowość Gjirokastra, wyróżniające się osobliwymi kamienicami i zamkiem, w której usytuowane jest narodowe Muzeum Broni.

Niestety do Albanii wciąż przyjeżdża mało turystów z zagranicy. Panuje, bowiem opinia, że kraj jest niebezpieczny. Tak może być, ale jedynie w odległych regionach górskich, po których nie powinno się podróżować bez miejscowego przewodnika. Szkoda, bo są to piękne góry (średnia wysokość 2 tysiące metrów npm) z niezwykle czystymi rzekami, uroczymi dolinami i lasami. Albańczycy z natury są jednak przyjaźni i niezwykle gościnni.

Klimat w Albanii sprzyja rozwojowi rolnictwa, w tej chwili jednak prawie wszystkie produkty rolne sprowadzane są z sąsiedniej Macedonii lub Grecji. Bardzo dobre jest miejscowe wino, piwo ma specyficzny kwaskowaty smak („Tirana”, „Korca”, „Norga”), a najlepsza rzecz to RAKIA, wódka z winogron. Co do rakii trzeba jednak wiedzieć kto ja robił, gdyż fabrycznie produkowana nie ma smaku „pracy domowej”. Oczywiście jest kilka rodzajów rakii i wiąże się to z gatunkiem winogrona, z którego jest przygotowywana. Zazwyczaj restauracje podają domową rakie.

Najwybitniejszy pisarz albański Ismail Kadare jest udostępniony czytelnikom polskim, przetłumaczone i wydane zostały w Polsce takie jego książki jak: „Generał martwej armii”, „Kto przywiózł Doruntynę”, „Krew za krew”, „Akta sprawy H”. Ostatnio w języku polskim ukazał się zbiór opowiadań Ylljeta Alicki pt. „Kompromis”. Przebywający w Warszawie poeta Mazllum Saneji przełożył na język polski „Antologie poezji albańskiej”.

Obywatele polscy legitymujący się ważnymi dokumentami podróży, mogą przebywać bez wiz na terytorium Albanii do 30 dni od daty przekroczenia granicy. Służby albańskie honorują polskie prawa jazdy. W stolicy i głównych miastach działają bankomaty i honorowane są w większości karty kredytowe.

Fot. www.eduskrypt.pl

Polemizuj na ten temat w FORUM

 góra strony




Koszyk jest pusty
Zaloguj się:

adres e-mail:

hasło:
   
« Zarejestruj się
Wpisz pobrany
kod dostępu:
 
Polecamy:
















Google
    
UWAGA! Ten serwis używa plików cookies i podobnych technologii, proszę zapoznać się z polityką prywatności platformy edukacyjnej eduskrypt.pl
ZAMKNIJ